This forest road in winter creates the perspective of infinity. Beams of sunlight, shades and shadows merge into one. Is this the road to eternity?
Forest road
Rainy Day Perspective
Today was a rainy day. I look out my window and see the city lights in the far distance, through the palette of raindrops. Where a romantic late evening view with a good glass of wine can cross the thoughts of a near future. A reflective mood.
Photo: © Jack Kruf (2020) Rainy day perspective [fine art print]. Breda: Private collection.
Identiteit: de heldere kijk van Mary Douglas
Jack Kruf | 2022
De idee van Mary Douglas (1921-2007). Als antropologe hield zij zich bezig met sociale krachten in de samenleving in relatie tot de eigenheid van het individu. Zij wordt internationaal beschouwd als gezaghebbend door haar bijdragen aan inzicht in de wijze waarop de mens zijn plek zoekt, vindt of niet vindt in de samenleving.
Zij bestudeerde onder meer ons consumptiegedrag en kwam tot de conclusie dat dit niet zozeer wordt gedreven door hebzucht maar door het verlangen van elk mens om voor zichzelf een geloofwaardige plaats in de wereld te verwerven. Dit gedrag definieerde zij als een strategie om sociaal te kunnen overleven.
Zij heeft het vraagstuk van rijkdom en armoede nader uitgewerkt, een tweedeling die hoog op de internationale agenda’s prijkt. In de ogen van Douglas verhindert armoede dat mensen hun essentiële behoeften om eigen identiteit en bezit kunnen tonen. Zo beschouwd is armoede psychologisch diep ingrijpend en daarmee veel omvangrijker dan een fysiek vraagstuk.
Les couleurs de Normandie
Staand in Honfleur voor een eenvoudig huisje ontdek ik, met mijn neus op de details van deur en muur, het rijke palet aan patronen en structuren. De details zijn mogelijk als een vorm van kunst te duiden.
Het muurtje straalt eenvoud uit en is tegelijkertijd toch ook zo rijk geschakeerd in een haast perfecte match van materialen. Maar de kleuren! Die komen pas echt bij me binnen. Ils sont les couleurs de Normandie.
Foto: © Jack Kruf (2007) Les couleurs de Normandie en Honfleur [fine art print]. Breda: Private collection.
De gave van Gauguin
Wat hebben kunstenaars en bestuurders gemeen? Op het eerste gezicht niet zoveel, althans in de meeste gevallen. Maar bij het lezen van het boek Dat kan mijn kleine zusje ook door Will Gompertz (voormalig directeur Tate Gallery), dat handelt over begrip voor moderne kunst (met als startpunt de impressionisten), blijkt toch een verrassende parallel. Wij citeren (p. 89):
“Wat hij (Paul Gauguin, red.) wél bezat – en wat alle grote kunstenaars bezitten – was het vermogen om op een unieke manier universele ideeën en gevoelens over te brengen. Om daartoe in staat te zijn moet het talent van het individu meestal de tijd krijgen om een eigen, herkenbare stijl te ontwikkelen. Als dat eenmaal gebeurd is en de schilder zijn of haar eigen stemgeluid gevonden heeft, kan er een gesprek met de toeschouwer plaatsvinden. Er worden dan aannames mogelijk en er kan een relatie ontstaan. Gauguin bereikte dat stijlkenmerk in een opmerkelijk korte tijd, en dat bewijst zijn vakbekwaamheid en intelligentie.”
De snelle oriëntatie, het ontwikkelen van de eigen stijl, het eigen authentieke stemgeluid vormgeven zijn de gaven van Gauguin. Zij komen overeen met wat goede bestuurders in de relatief korte bestuursperioden van vier jaar ook te doen hebben. Net als hebben zij beperkte tijd om te binden met hun omstanders, burgers, bedrijven en instellingen, eigenlijk met de samenleving. Wat Gompertz hier schrijft zou hij ook geschreven kunnen hebben voor bestuurders.
Waar ligt de kern van de gave van Gauguin? Gompertz licht op p.86 een tipje van de sluier op – een deel aan de hand van La Vision après le sermon (1888), te zien op de afbeelding hierboven – wat het volgens Gauguin zelf was:
“Hij (Paul Gauguin, red.) was tot de conclusie gekomen dat het de impressionist aan intellectueel doorzettingsvermogen ontbrak. Ze konden niet verder kijken dan de werkelijkheid zich voor hun ogen ontrolde. Hun rationalistische kijk op het leven beroofde hun schilderijen van de belangrijkste ingrediënt: verbeeldingskracht.”
Paul Gauguin is een verrassende en inspirerende leermeester voor bestuurders en managers: verbeeldingskracht als gave en factor voor het leggen van verbindingen. Zeker met de grote maatschappelijke en infrastructurele veranderingen inzake klimaat, biodiversiteit, energie (et cetera) voor ons is dit een eigenschap met doorslaggevende betekenis. Het creëert stimulerende kaders en dus draagvlak voor verandering.
* Will Gompertz (2012), Dat kan mijn kleine zusje ook: Waarom moderne kunst kunst is. Meulenhoff, Amsterdam, 464 pp.
Kruf Huyssons 