Trees and Rocks in the Park of the Château Noir

Paul Cézanne (1904). Trees and Rocks in the Park of the Château Noir [Oil on canvas]. Museum Langmatt, Baden, Zwitserland.

Markus Stegmann van het Museum Langmatt benadrukt dat dit schilderij van Paul Cézanne de traditionele voorstelling van het bos overstijgt door niet de objecten, maar de dynamische wisselwerking van bomen, rotsen en kleur centraal te stellen. Stegmann: “Cézanne looks through the trees, so to speak, to see the structure of nature”. Een holistisch perspectief derhalve.

De nadruk ligt op structuur, ritme en abstractie in plaats van op herkenbare vormen. Met het beperkte palet van groen, blauw en oker maakt Cézanne kleur los van zijn beschrijvende functie, waardoor vorm en toon emotie en energie overbrengen. Deze benadering, die het vroege kubisme aankondigt, markeert een keerpunt in de moderne kunst. Het schilderij wordt een contemplatieve ruimte waarin de cycli van de natuur voelbaar worden.

Café Van Elzakker

Jack Kruf (2025) Café ‘Van Elzakker’ [print on canvas]. Breda: privé-collectie.

Het Café ‘Van Elzakker’ aan de Buurtweg heb ik geschilderd in een oud-Brabantse landschappelijke setting, die bestaan zou kúnnen hebben. Mijn overgrootvader Jan ‘De Kuper’ Kruf, was bevriend met de eigenaar van dit authentieke café. Hij nam mij als kind er wel eens mee naar toe. Er liggen mooie herinneringen.

Het café bestaat niet meer – het is met de aanleg van de wijk ‘Rode Schouw’ tegen de vlakte gegaan – maar was voor velen in mijn dorp Halsteren lang een historisch en iconisch plekje.

Een moeras in een woud

Jacob van Ruisdael (1660s). In moeras in een woud [olie op canvas]. Sint Petersburg, Hermitage Museum.

De mystiek van het bos in volle omvang geschilderd door Jacob van Ruisdael. De oude beuken en eiken flankeren het moeras met waterlelies. Een plaatje.

Sunlight in the Forest

Henri Matisse (1914). Sunlight in the Forest [oil on canvas]. New York: Brooklyn Museum.

Het bos wordt belicht door Henri Matisse op een abstracte wijze. Hij kiest verschillende perspectieven in één schilderij. Boeiend, omdat het de mystiek van het bos onderstreept. Hoe langer je kijkt, hoe meer vragen er komen. Hoe snijdt het zonlicht door de vegetatie? Waar sta ik? Dat is mooi.

Bezoek Henri Matisse website.

Intérieur de forêt (Compiègne) Étude

Paul Huet (1861). Intérieur de forêt (Compiègne) Étude. Musée du Louvre, Département des Peintures.

Dit schilderij van Paul Huet (1803-1869) is als het ware een transect van het bos. Kenmerkend van het bos zijn de onderlaag van planten zoals varens, de middenlaag met struiken en de bovenlaag met de kronen van de bomen. Een prachtige doorsnede die inzicht geeft in de structuur van het bos.