Ode aan het bosberaad

© Jack Kruf (2014). Het Bosberaad [fine art print]. Breda: Private collection.

Dit groepje bomen is over van wat eens een groot en vooral wijs bos was. Een verlaten groepje dat mijn aandacht trok. Zij zijn de laatst overgeblevenen, restanten en als zodanig onderdeel van een (zwaar uitgedund) bosberaad.

De bomen spraken over hoe zij nu toch definitief het pad wilden terugvinden naar waar zij thuishoorden, het bos, hun bos. Een verwoede poging, zo meende ik te ontwaren. Protest ook.

Ik liep even naast Frodo en Sam in het Oude Bos en droomde over de trots en gewortelde wijsheid van de bomen:

“As they listened, they began to understand the lives of the Forest, apart from themselves, indeed to feel themselves as the strangers where all other things were at home. [
] Tom’s words laid bare the hearts of trees and their thoughts, which were dark and strange, and filled with a hatred of things that go free upon the earth, gnawing, biting, breaking, hacking, burning: destroyers and usurpers. It was not called the Old Forest without reason, for it was indeed ancient, a survivor of vast forgotten woods; and in there lived yet, ageing no quicker than the hills, the fathers of the fathers of trees, remembering times when they were lords. The countless years had filled them with pride and rooted wisdom, and with malice.”

Tolkien (1954)

Ik breng een stille ode aan dit bosberaad.

IntĂ©rieur de ForĂȘt

Interieur_de_foret_par_Paul_Cezanne_Yorck
Paul CĂ©zanne (1898-1999) IntĂ©rieur de ForĂȘt [oil on canvas]. Fine Arts Museums of San Francisco.


Een blik op het interieur van een organisatie kan inzicht geven hoe zij er echt bijstaat. Zij dient in overheidsland de democratische principes van transparantie, rechtmatigheid, verantwoording en aansprakelijkheid richting de burger. Zij kan ex ante zijn, maar ook ex post als gelijk welk bestuur verantwoording aflegt aan haar burgers of klanten in bijvoorbeeld een jaarverslag. Het is een vak omdat je moet weten welke indicator iets zegt over wat. Het oog moet precies zijn, de kennis voor uitleg en interpretatie aanwezig.

Een voorbeeld van een voortreffelijke blik op een interieur, in dit geval van een bos in het Parc du ChĂąteau Noir in de provincie Aix-en-Provence door Paul CĂ©zanne – onderweg tussen impressionisme en kubisme. Het kan dienen als illustratie hoe essentieel en verfijnd die blik kan zijn.

Dit schilderij is één van de meesterwerken hier gemaakt. De serie wordt wereldwijd geroemd om haar precisie in sfeer, atmosfeer en kleurstelling. Het zijn als ware transecten, doorsneden, die ons vertellen in welke fase het bos zich bevindt, hoe oud het bos is, hoe haar structuur, welke boomsoorten er groeien en hoe de groeiomstandigheden zijn.

Kan het een inspiratie zijn om voortaan (naast een woordenpalet) een kleurenpalet toe te voegen aan elk jaarverslag? Met één blik het interieur vangen. Indien zo, laat dan Cézanne dé inspirators zijn, de meester van de diagnose.

My Landscape

© Jack Kruf (2005) My Landscape [fine art print]. Breda: Private collection.
My Landscape, taken in 2005 in Scotland on the road with my girls, is full of mental layers and personal reflections of that time. The colour palette is natural with the brown fields, the grey clouds, the misty mountains on the far horizon and the small boat with a man on the lake. It feels like a painting inspired by the philosophy of landscape.

Romantic Ireland

Toen wij – dochterlief Louise en ik – even stopten op onze reis door Ierland was het landschap koud en grijs. Het had de hele dag geregend. De wolken hingen zwaar, maar het was even droog. Kort uit de auto na vele kilometers. Wij keken al uit naar onze volgende pub, in Galway. Met muziek, dans en uiteraard een pint of Guinness. Als door een hogere kracht kwam even de zon door en wierp haar magisch licht over het landschap en ons. Klik. Met dit romantisch beeld op zak, vervolgden wij onze weg. Dankbaar voor dit bijzonder moment.

Het pad

Kruf, J.P. (2018). Het pad. Posbank.

In een tijd van grote dynamiek, waarin wij thans leven, lijkt het vinden van het eigen pad tevens dé tocht die wij moeten afleggen. Een pad van ontdekking naar de natuur, ook onze natuur, en vooral gebaseerd op de eigen waarneming en reflectie. Dit pittoresk plaatje, geschoten op de Posbank, past in de inspiratie van dit boek. Aan de horizon schijnt de zon. Een beeld uit de romantiek. 

Dit moment was aanleiding voor herlezing van de Filosofie van het landschap van cultuurfilosoof Ton Lemaire  (1970). Het heeft mij mede gevormd in het begrijpen hoe natuur en landschap om ons heen liggen, ook door de tijd heen.