Intérieur de forêt (Compiègne) Ã‰tude

Paul Huet (1861). Intérieur de forêt (Compiègne) Étude. Musée du Louvre, Département des Peintures.

Dit schilderij van Paul Huet (1803-1869) is als het ware een transect van het bos. Kenmerkend van het bos zijn de onderlaag van planten zoals varens, de middenlaag met struiken en de bovenlaag met de kronen van de bomen. Een prachtige doorsnede die inzicht geeft in de structuur van het bos.

The Bodmer Oak

Monet, C. (1865). The Bodmer Oak, Fontainebleau Forest [Oil on canvas]. New York City: The Metropolitan Museum of Art.

Het is geschilderd door impressionist Claude Monet (1840-1926) in het jaar 1865. Volgens Plant Curator is er een grote kans dat deze boom van de soort Quercus petraea (Mattuschka) Lieblein (Wintereik, Wintereik, Traubeneiche) is, een emblematische boom van het Franse bos.

De Bodmer-eik werd genoemd naar de Zwitserse kunstenaar Karl Bodmer (1809-1893), die zijn schilderij van een boom in het hart van het bos van Fontainebleau, La Forêt en Hiver, 15 jaar eerder tentoonstelde op de Salon van 1850. Het schilderij van Monet bevindt zich in de collectie van The Metropolitan Museum of Art, New York City.

Monet gebruikte helder geel, groen en oranje om het zonlicht weer te geven dat door het bladerdak van takken filtert. Het tapijt van roestbruine bladeren geeft aan dat hij dit uitzicht schilderde vlak voordat hij zijn maandenlange bezoek aan Fontainebleau in oktober 1865 afsloot (Bron: MetMuseum.org).

Wat dit schilderij zo bijzonder maakt is dat het voelt alsof je daadwerkelijk midden in het bos staat, op dezelfde hoogte als de boom, op dezelfde plek in het weidse bos. Het verbindt je met de boom. Het is een geweldig gevoel. Alsof je het gevoel hebt deel uit te maken van iets dat veel groter is dan jijzelf. Ga het bos in en probeer het. Het is een vorm van Shinrin-Yoku: De kunst en wetenschap van het baden in het bos. […]

Landschap Corfu

John Singer Sargent (1909). Landscape Corfu {oil on canvas]

John Singer Sargent (1856 – 1925), impressionist. Hij was een Amerikaan, geboren in Florence in Italië en die een groot deel van zijn leven in Europa doorbracht. Hij was productief en schilderde honderden olieverfschilderijen en duizenden aquarellen en schetsen. Hij schilderde naast de impressionisten (en wordt soms als één van hen beschouwd) en heeft duidelijk hun gevoel voor glinsterend licht overgenomen.

Hier zijn kleurrijke werk van een landschap op het Griekse eiland Corfu. Het onderstreept de rijkdom van het bos. Grof geschilderd maar de impressie is groots en het onderstreept de essentie en de mystiek van het bos.

The Enchanted Forest


Marc Chagall (1945). The Enchanted Forest. © Archives Marc et Ida Chagall. © 2012 Artists Rights Society (ARS), New York/ADAGP, Paris. / courtesy of Dallas Museum of Art.

Model voor het decor van de eerste act van “De Vuurvogel” van Igor Stravinsky: The Enchanted Forest. Marc Chagall bezingt haast het betoverde woud. Hij brengt een ode aan de diepten en mystiek ervan.

Birches in Storm

‘Birches in Storm’ door Paul Oscar Droege (1930)

Deze prachtige houtsnede zegt het voor mij allemaal. De zucht waaronder Amerika gebukt gaat krijgt nu ook vorm door de Environmental Protection Agency (EPA), opgericht door Nixon (misschien wel zijn enige echte goede besluit) aan te pakken (zie New York Times) Waar mogelijk ontmantelen en beleid en financiering stopzetten.

De bomen kraken. En dat is een indicator voor storm. Maar bomen zijn wijs, net als bossen en samenlevingen. Zij hebben intrinsieke weerstand omdat zij zijn wie ze zijn geworden door weer en wind en schade en schande.

Ik dacht: als de overheid of de politieke leiders niet willen, dan maar over een andere boeg: zelf als burger of bedrijf participeren (via stichtingen, verenigingen of coöperatieven) in grondaankoop voor natuurontwikkeling en ecologische landbouw. Deze houtsnede inspireert.